43) HİSARBUSELİK MAKAMI

Hisarbuselik Makamı Dizisi, Hisar Makamı dizisine yerinde bir Buselik beşlisinin eklenmesiyle meydana gelmiştir.

a. Durak: Dügah perdesidir
b. Seyir: İnici çıkıcıdır
c. Güçlü: Hüseyni perdesidir
d. Yeden: Nim Zirgüle perdesidir
e. Donanım: Sol bakiye diyez, Re bakiye diyez

Dizinin Seyri: İnici - çıkıcı bir seyre sahip olan Hisarbuselik Makamının seyrine genellikle Hüseyni perdesi civarından başlanır. Hüseyni perdesi üzerindeki Zirgüleli Hicaz Makamının sesleri kullanılır ve Hüseyni perdesinde asma kalış yapılır. Hüseyni perdesi civarında ısrarlı kalışlar yapılarak Buselik beşlisi sesleriyle karara doğru inilir. Yedeni olan Nim Zirgüle perdesi de gösterilerek Dügah perdesinde karar verilir.

Bu Makamdaki Bazı Şarkılar:
* Beni de alın ne olur koynunuza hatıralar (Selahattin Pınar)
* Bir hadise var can ile canan arasında (Servet Yesari)
* Bir nevcihansın, şuh-i cihansın (Rahmi Bey)
* Dök zülfünü meydana gel, sür atını ferzane gel (Tanburi Mustafa Çavuş)
* Şu karşıdan gelen esmer, aşkıma ihanet etti (Kadri Şençalar)
* Yandım deminden, ağyar elinden (Denizoğlu Ali Bey)


44) SABA MAKAMI

Saba Makamı Dizisi, Dügah perdesindeki Saba dörtlüsü ile Çargah perdesindeki Zirgüleli Hicaz dizisinin birleşmesinden meydana gelmiştir.

a. Durak: Dügah perdesidir
b. Seyir: Çıkıcıdır
c. Güçlü: Çargah perdesidir
d. Yeden: Rast perdesidir
e. Donanım: Si koma bemol, Re bakiye bemol

Dizinin Seyri: Saba Makamının seyrine durak (karar) sesi olan Dügah perdesi civarından başlanır. Saba dörtlüsünün sesleri kullanılarak bu dizinin seslerinde dolaşılır. Çargah perdesinde asma kalış yapılır. Çargah perdesi üzerindeki Zirgüleli Hicaz dizisinin seslerine geçilir. Tekrar aşağı inilerek Çargah perdesinde ısrarlı kalışlar yapılır. Saba dörtlüsünün sesleri kullanılarak Dügah perdesinde karar verilir.

Önemli not; Saba Makamı dizisinde kullanılan Re bakiye bemol, her zaman 4 koma olarak icra edilmez. Bu nedenle etkisi ağırdır. Bu ağırlıkta Saba Makamına ayrı bir hava verir. Makamlarımızın içinde ayrı bir yere sahiptir. Hüznü temsil eder.

Bu Makamdaki Bazı Şarkılar:
* Aman doktor, canım cicim doktor, derdime bir çare (Anonim Türkü)
* Bağrı yanık bir anayım, derdimi kime yanayım (Kadri Şençalar)
* Belki bensiz bu yollardan, geçeceksin bir akşam (Ziya Taşkent)
* Bezm-i gamını sahn-ı gülistana değişmem (Neyzen Rıza Bey)
* Bir dalda iki kiraz, biri al biri beyaz (Anonim)
* Bir esmere aman gönül verdim (Tanburi Mustafa Çavuş)
* Bir nigah et kahr ile sen bakma Allah aşkına (Zeki Arif Ataergin)
* Bu akşam yine sensiz yollarda ağladım durdum (Şükrü Tunar)
* Bu aşkın ızdırabı bilmem ne zaman biter (Zeki Müren)
* Çamlar altında uzattı dest-i nazın bir peri (Bimen Şen)
* Düş ben gibi bir aşka sadakat ne imiş gör (Şerif İçli)
* Ey bad-ı saba, yar ile vuslat ne zamandır (Suphi Ziya Özbekkan)
* Gelmiş değil böyle peri, Hiç görmedim çoktan beri (Şakir Ağa)
* Güle sorma, o bilmez, aşkı sevdayı neşeyi (Erol Sayan)
* Gün doğdu, gönül beklemede cilve-i yari (Fehmi Tokay)
* Her seferinde hep böyle, koştum sevgiye sevgiyle (Zekai Tunca)
* Kalbime hasretin zehri döküldü (Mustafa Nafiz Irmak)
* Kınalı keklik idim, kanadımı kırdılar (Zeki Müren)
* Mey içerken düştü aksin camıma (Şevki Bey)
* Müptelayı aşk ile afetzede biçareyim (Rıfat Bey)
* Neydin güzelim, sen güzelim, dün gece neydin (Şerif İçli)
* Nigah-ı mestine canlar dayanmaz (Hacı Arif Bey)
* Öyle bir afet-i yekta-i emelsin meleğim (Aleko Bacanos)
* Sahilde saba rüzgarı ağlarken uyan sen (Mustafa Nafiz Irmak)
* Seni herkesten kıskanıyorum (Yesari Asım Arsoy)
* Uzayıp giden o tren yolları (Naci Tektel)
* Yine özlem dolu kalbimde birikmiş acılar (Erol Sayan)


45) SABA ZEMZEME MAKAMI

Saba Zemzeme Makamı Dizisi, Saba Makamı dizisine Kürdi dörtlüsünün eklenmesiyle meydana gelmiştir.

a. Durak: Dügah perdesidir
b. Seyir: İnici - çıkıcıdır
c. Güçlü: Çargah perdesidir
d. Yeden: Rast perdesidir
e. Donanım: Si koma bemol, Re bakiye bemol

Dizinin Seyri: İnici - çıkıcı bir diziye sahip olan Saba Zemzeme Makamının seyrine güçlüsü olan Çargah perdesi civarından başlanır. Saba Makamının sesleri kullanılarak Çargah perdesinde asma kalış yapılır. Kürdi dörtlüsünün sesleri kullanılarak Dügah perdesinde karar verilir.

Bu Makamdaki Bazı Şerkılar:
* Firakın sinemi dağlar (Mahmut Celaleddin Paşa)
* Hayal-i yare değme girye dursun (Rıfat Bey



46) NİŞABUREK MAKAMI

Nişaburek Makamı Dizisi, Dügah perdesindeki Rast beşlisi ve Hüseyni perdesindeki Buselik dörtlüsünün birleşmesinden meydana gelmiştir.

a. Durak: Dügah perdesidir
b. Seyir: İnici - çıkıcıdır
c. Güçlü: Hüseyni perdesidir
d. Yeden: Nim Zirgüle perdesidir
e. Donanım: Fa küçük mücennep diyez, Do bakiye diyez

Dizinin Seyri: İnici - çıkıcı bir diziye sahip olan Nişaburek Makamının seyrine güçlüsü olan Hüseyni perdesi civarından başlanır. Dizinin seslerinde dolaşılarak Hüseyni perdesinde asma kalış yapılır. Dizinin seslerinde çeşitli geçkiler yapılarak dolaşılır. Rast beşlisinin sesleri kullanılarak Dügah perdesinde karar verilir.

Bu Makamdaki Bazı Şarkılar:
* Aşkı fısıldar sesin, bülbül müsün, ah nesin (Neveser Kökdeş)
* Ayrılık yarı ölmekmiş, o bir alevden gömlekmiş (Selahattin Pınar)
* Ben kalender meşrebim, güzel çirkin aramam (Kanto)
* Ey gül ne acep silsile-i müşk-ü terin var (Yusuf Ziya Paşa)
* Fincanı taştan oyarlar, içine bade koyarlar (Anonim Türkü)
* Görmezsem bir lahza cananım seni (Tanburi Ali Efendi)
* İftirakınla efendim bende takat kalmadı (Cevdet Çağla)
* Niye bilmem ki bugün bende keder var (Hasan Fehmi Mutel)
* Uğruna ölürüm bir tek busenin (Fethi Karamahmudoğlu)
* Varsın gönül aşkınla harab olsun efendim (Lemi Atlı)


47) ISFAHAN MAKAMI

Isfahan Makamı Dizisi, Bayati Makamı dizisi ile Dügah perdesindeki Rast dörtlüsünün birleşmesiyle meydana gelmiştir.

a. Durak: Dügah perdesidir
b. Seyir: İnici - çıkıcıdır
c. Güçlü: Neva perdesidir
d. Yeden: Rast perdesidir
e. Donanım: Si koma bemol

Dizinin Seyri: İnici - çıkıcı bir diziye sahip olan Isfahan Makamının seyrine güçlüsü olan Neva perdesi civarından başlanır. Bayati Makamının seslerinde dolaşılarak Neva perdesinde asma kalış yapılır. Neva perdesindeki Buselik seslerinde dolaşılır. Tiz seslere doğru fazla genişleme yapmaz. Neva perdesinden pese doğru inilerek Dügah perdesinde Rast'lı kalış yapılır. Sonra tekrar Bayati Makamının sesleri kullanılarak Dügah perdesinde karar verilir.

Bu Makamdaki Bazı Şarkılar:
* Bilirim nazı olur, bilmeyerek her güzelin (Erdinç Çelikkol)
* Düşme ey aşık hayale yağma yok (Hacı Arif Bey)
* Etme bihudefigan vaz geç gönül (Rahmi Bey)
* Ey gaziler yol göründü yine garip serimi (3. Selim)
* Fariğ olmam eylesen yüzbin cefa sevdim seni (Sadettin Kaynak)
* Ferdayı düşünmem, seni sinemde uyutsam (Zeki Duygulu)
* Ne bakarsın a gönül hırs ile yarin yüzüne (Bimen Şen)
* Sen de mi hala esir-i zülfi-i yar olmaktasın (Udi Hasan Bey)


48) BAYATİ ARABAN MAKAMI

Bayati Araban Makamı Dizisi, Bayati Makamı dizisiyle Neva perdesi üzerindeki Zirgüleli Hicaz Makamı dizilerinin birlikte kullanılmasıyla meydana gelmiştir.

a. Durak: Dügah perdesidir
b. Seyir: İnicidir
c. Güçlü: Neva perdesidir
d. Yeden: Rast perdesidir
e. Donanım: Si koma bemol, Mi bakiye bemol, Fa bakiye diyez

Dizinin Seyri: İnici bir diziye sahip olan Bayati Araban Makamının seyrine tiz durak perdesi olan Muhayyer perdesi civarından başlanır. Zirgüleli Hicaz Makamının seslerinde dolaşılarak Neva perdesine inilir ve asma kalış yapılır. Çeşitli geçkiler kullanılarak tiz seslere çıkılır. Muhayyer perdesi üzerinde Kürdi dörtlüsünün sesleri kullanılarak genişleme yapılabilir. Muhayyer perdesinde asma kalış sösterilir. Tekrar Neva perdesine inilerek asma kalış yapılır. Sonra da Bayati Makamının seslerine geçilie ve Uşşak dörtlüsünün sesleri kullanılarak Dügah perdesinde karar verilir.

Bu Makamdaki Bazı Şarkılar:
* Bağa girdim ay çıktı, karşıma bir yar çıktı (Sadi Hoşses)
* Bana n'oldu, değişti şimdi halim (Rahmi Bey)
* Bana seyran-ı cemalindir emel (Rahmi Bey)
* Bekasız hüsnün güvenme anına (Lemi Atlı)
* Beni bigane mi sandın a canım (Salih Ağa)
* Gidiyorum, göz yaşımı dökerim (Nikoğos Ağa)
* Gözümde işvenümadır hayal-i bibedeli (Ahmet Rasim)
* Kalacak sanma bu çağın, bu güzellik solacak (Zeki Arif Ataergin)
* Neyleyeyim, nicedeyim, olamam bir an (Suyolcuzade Salih Efendi)

alıntı